حسین مزیدی/ تلنگرکتول؛ دکتر ابوالقاسم خزاعیان رئیس دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گلستان با تأکید بر ضرورت پیوند واقعی میان دانشگاه، دستگاههای اجرایی و بخش تولید گفت: دانشگاه ظرفیت علمی قابل توجهی برای حل مسائل کشور دارد، اما برای تبدیل پژوهش به نتیجه عملی، باید دانشگاه در فرآیند تصمیمگیری و اجرا بهعنوان «شریک» دستگاههای اجرایی دیده شود، نه مجموعهای بیرون از ساختار مدیریت
رئیس دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گلستان در نشست خبری با اصحاب رسانه، در پاسخ به پرسشی درباره میزان استفاده دستگاههای اجرایی از نتایج تحقیقات دانشگاهی، اظهار کرد: بخشی از پژوهشهای دانشگاه در قالب طرحهای سفارشی و بر اساس نیاز دستگاههای اجرایی و صنایع انجام میشود و در این موارد، دستگاه سفارشدهنده و تأمینکننده هزینه، طبیعتاً باید از نتیجه پژوهش استفاده کند.
وی با اشاره به اینکه بخشی از پژوهشهای دستگاههای اجرایی نیز بر اساس تکالیف قانونی انجام میشود، افزود: ممکن است در مواردی نتیجه یک تحقیق به مرحله اجرا نرسد و این موضوع وجود دارد، اما اگر یک پروژه دانشگاهی با هدف حل یک مسئله تعریف شده باشد، صرف انجام پژوهش نباید پایان کار تلقی شود؛ معیار اصلی باید میزان اثرگذاری آن در حل مسئله باشد.ك
رئیس دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گلستان، استفاده کاربردی از تحقیقات را نیازمند سیاستگذاری دانست و گفت: دولت و برنامههای توسعه، دستگاههای اجرایی را مکلف کردهاند از ظرفیت دانشگاهها و نخبگان در سیاستگذاری استفاده کنند و باید سازوکاری ایجاد شود که این ظرفیت واقعاً وارد فرآیند تصمیمگیری شود.
وی تأکید کرد: بخش اجرا باید دانشگاه را شریک اجرایی خود بداند، نه اینکه تصور کند دانشگاه قصد مداخله در مدیریت را دارد.
او افزود: دانشگاه میتواند برای مدیران اجرایی، یک مشاور علمی، امین و صادق باشد و ظرفیت علمی موجود در دانشگاهها میتواند در صورت وجود اراده، به حل بسیاری از مسائل کشور کمک کند.
رئیس دانشگاه برای تشریح ظرفیت کاربردی تحقیقات دانشگاهی، نمونههایی از طرحهای اجراشده را نیز مطرح کرد
وی با اشاره به فعالیتهای دانشگاه در حوزه نانو در دوران کرونا گفت: در شرایط تحریم و محدودیت، یکی از اعضای دانشگاه با هزینه شخصی اقدام به تولید ماسک کرد و بخشی از دانشجویان نیز در این فرآیند مشغول به کار شدند
وی همچنین به طرح ارزیابی ایمنی درختان شهری اشاره کرد و گفت: برای شناسایی درختانی که از نظر پوسیدگی داخلی و احتمال سقوط خطرناک بودند، از فناوری توموگرافی و تصویربرداری سهبعدی استفاده شد.
به گفته وی، در قرارداد نخست، ارزیابی حدود یکهزار درخت در سطح شهر در دستور کار قرار گرفت که برای حدود ۷۵۰ درخت شناسنامه تهیه شد.
او توضیح داد: برای هر درخت، مشخصات ظاهری، مورفولوژی، عیوب و وضعیت پوسیدگی ثبت و با استفاده از QR Code امکان دسترسی به اطلاعات آن فراهم شد. همچنین مشخص شد هر درخت در چه شرایطی، با چه شدت بادی و در چه جهتی میتواند دچار شکست یا سقوط شود.
وی ادامه داد: حدود ۶۰ درخت با وضعیت بحرانی شناسایی شدند و این موارد در کارگروهی با حضور نماینده دادستان بررسی و برای آنها دستور قطع صادر شد.
رئیس دانشگاه تأکید کرد که هدف چنین طرحهایی، نشان دادن این واقعیت است که دانشگاه زمانی میتواند اثرگذار باشد که دانش از مرحله مقاله و آزمایشگاه عبور کرده و به ابزار تصمیمگیری و حل مسئله تبدیل شود
وی در بخش دیگری از سخنان خود با اشاره به نقش دانش و فناوری در حوزههای دفاعی کشور گفت: تجربه سالهای گذشته نشان داده است که هر جا اراده برای استفاده از ظرفیت علمی کشور وجود داشته، دانشگاه و دانشمندان توانستهاند نقش مؤثری ایفا کنند.
او با طرح این پرسش که چگونه دشمن میتواند ظرفیت علمی و متخصصان کشور را شناسایی کند اما برخی مدیران اجرایی از ظرفیت علمی موجود در دانشگاهها بیاطلاع باشند، گفت: اگر اراده وجود داشته باشد، میتوان ظرفیتهای علمی را شناسایی و از آنها استفاده کرد.
وی تأکید کرد: دانشگاهها نباید صرفاً منتظر باشند دستگاههای اجرایی برای استفاده از ظرفیت آنها مراجعه کنند و خود دانشگاه نیز باید توانمندیهایش را معرفی کند و برای حل مسائل کشور پیشقدم شود.
رئیس دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گلستان در پاسخ به پرسشی درباره کشت برنج و محدودیت منابع آبی استان، مسئله را صرفاً یک موضوع کشاورزی ندانست و آن را با آینده منابع آب و محیط زیست گلستان مرتبط دانست.
وی گفت: برای تغییر الگوی کشت نمیتوان صرفاً با دستور و اجبار با کشاورز برخورد کرد؛ زیرا کشاورز بر اساس منافع اقتصادی و تأمین معیشت خود تصمیم میگیرد.
او افزود: اگر قرار است کشاورز از کشت برنج فاصله بگیرد، باید ابتدا محصول جایگزینی ارائه شود که بتواند درآمد و معیشت او را تأمین کند.
وی تأکید کرد: نقطه شروع اصلاح الگوی کشت، توجه به معیشت کشاورز است.
نسخه تغییر الگوی کشت؛ تضمین درآمد، کاهش هزینه و تجمیع زمینها است ،رئیس دانشگاه یکی از مشکلات اساسی کشاورزی را خردشدن اراضی عنوان کرد و گفت: زمانی برخی محصولات مانند پنبه از نظر اقتصادی برای کشاورزان مقرونبهصرفه بود که زمینها یکپارچهتر و مدیریت تولید منسجمتر بود.
وی بر ضرورت حرکت به سمت تجمیع زمینها و مدیریت تعاونی تأکید کرد و افزود: با یکپارچهسازی زمینها میتوان هزینههای تولید را کاهش داد، مدیریت کشت را ارتقا داد و درآمد سرانه کشاورزان را افزایش داد.
او گفت: اگر محصول جایگزین نتواند از نظر درآمد با برنج رقابت کند، دولت باید با کاهش هزینه تولید، حمایت اقتصادی و حتی خرید تضمینی، زمینه تغییر الگوی کشت را فراهم کند.
منابع آب را نمیتوان قربانی تولید کوتاهمدت کرد
ویچؤپ بیان اینکه مسئله آب در گلستان بسیار مهمتر از میزان کاهش یا افزایش تولید یک محصول خاص است، اظهار کرد: خسارت ناشی از آسیب به منابع آب، فروش زمین و تخریب محیط زیست میتواند چندین برابر هزینهای باشد که برای تأمین کسری تولید و واردات یک محصول پرداخت میشود.
رئیس دانشگاه نسبت به پیامدهای برداشت بیش از ظرفیت منابع طبیعی هشدار داد و گفت: اگر از ظرفیت اکولوژیک یک منطقه بیش از حد استفاده شود، پیامدهایی مانند شوری خاک، ریزگرد و فرونشست زمین به وجود میآید.
وی تأکید کرد: توسعه زمانی توسعه واقعی است که پایدار باشد و ظرفیتهای محیط زیست و منابع طبیعی را حفظ کند.
چو افزود: اگر هزینههایی که قرار است برای جبران خسارت منابع آب و خاک صرف شود، بهصورت هوشمندانه در اختیار کشاورز قرار گیرد تا محصولی با درآمد مناسب اما مصرف آب کمتر تولید کند، میتوان هم معیشت کشاورز را حفظ کرد و هم فشار بر منابع آبی را کاهش
سخنان رئیس دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گلستان در این نشست، یک محور مشترک داشت: دانشگاه زمانی برای جامعه ارزشآفرین است که دانش از دانشگاه خارج و وارد میدان تصمیمگیری شود.
از مدیریت خطر درختان شهری و فناوریهای نوین گرفته تا اصلاح الگوی کشت، مدیریت منابع آب و حل مسائل اجرایی، دانشگاه ظرفیتهایی در اختیار دارد که بدون ارتباط واقعی با دستگاههای اجرایی، بخشی از آنها بلااستفاده خواهد ماند.
در مقابل، دستگاههای اجرایی نیز اگر صرفاً برای انجام تکالیف اداری سفارش پژوهش بدهند اما نتیجه آن را در تصمیمگیری و اجرا به کار نگیرند، فاصله میان «پژوهش» و «حل مسئله» همچنان باقی خواهد ماند/
حسین مزیدی مدیر مسئول پایگاه خبری تلنگرکتول
